એક સ્લિટ વડે થતું વિવર્તન સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,એકવર્ણી પ્રકાશના ઉદગમને બહિર્ગોળ લેન્સના મુખ્ય કેન્દ્ર પર રાખવાથી,તેમાંથી બહાર આવતા પ્રકાશના કિરણો સમાંતર બને છે અને સમતલ તરંગ અગ્ર $LN$ સ્લિટ પર આપાત થાય છે.
હાઈગેન્સના સિદ્ધાંત મુજબ,સ્લિટ પરના સમતલ તરંગ અગ્રનો દરેક બિંદુ સ્વતંત્ર ગૌણ ઉદગમ તરીકે વર્તે છે અને તેમાંથી ગૌણ ગોલીય તરંગો ઉત્સર્જિત થાય છે. જ્યારે આ તરંગો સ્લિટમાંથી બહાર આવે છે,ત્યારે તેઓ એકબીજા સાથે વ્યતિકરણ અનુભવે છે. આના પરિણામે સહાયક અને વિનાશક વ્યતિકરણ રચાય છે.
પરિણામે,બીજા બહિર્ગોળ લેન્સના કેન્દ્ર પર મૂકેલા પડદા પર પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત બિંદુઓ (શલાકાઓ) મળે છે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે.

Explore More

Similar Questions

એક સ્લિટના વિવર્તન (diffraction) ભાતમાં:

$2 \, mm$ પહોળાઈની એક સાંકડી સ્લિટને $500 \, nm$ તરંગલંબાઈના એકવર્ણી પ્રકાશ વડે પ્રકાશિત કરવામાં આવે છે. $1 \, m$ ના અંતરે રહેલા પડદા પર બંને બાજુના પ્રથમ ન્યૂનતમ વચ્ચેનું અંતર ........ $mm$ છે.

Difficult
View Solution

વિવર્તનમાં $n^{th}$ ક્રમના મહત્તમ માટેની શરત લખો.

એક વર્તુળાકાર ડિસ્કને સાંકડા સ્ત્રોતની સામે મૂકવામાં આવે છે. જ્યારે અવલોકન બિંદુ ડિસ્કથી $1 \, m$ ના અંતરે હોય,ત્યારે ડિસ્ક પ્રથમ $HPZ$ (હાફ પિરિયડ ઝોન) ને આવરી લે છે. આ બિંદુએ તીવ્રતા $I_0$ છે. ડિસ્કથી $25 \, cm$ ના અંતરે આવેલા બિંદુએ તીવ્રતા કેટલી હશે?

Difficult
View Solution

વિધાન : જ્યારે પ્રકાશના માર્ગમાં થોડે દૂર એક નાનો ગોળાકાર અવરોધ મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે અવરોધના પડછાયાના કેન્દ્રમાં એક તેજસ્વી ટપકું જોવા મળે છે.
કારણ : પડછાયાના કેન્દ્રમાં વિનાશક વ્યતિકરણ થાય છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo